گذري بر باستان شناسي دشت بزرگ دهلران
نمایش نتایج: از شماره 1 تا 1 , از مجموع 1

موضوع: گذري بر باستان شناسي دشت بزرگ دهلران

  1. vani آواتار ها
    vani
    کاربر سایت
    Feb 2009
    1,031
    4,816
    تشکر شده : 1,792

    Icon2yy گذري بر باستان شناسي دشت بزرگ دهلران

    گذري بر باستان شناسي دشت بزرگ دهلران


    توصيف طبيعي دشت دهلران





    دشت دهلران با حدود 300 كيلومتر مربع وسعت و ارتفاعي بين 100 تا 500 متر از سطح دريا شمال غربي ترين قسمت خوزستان را تشكيل مي دهد كه امروزه از نظر تقسيمات سياسي جزء استان ايلام محسوب مي گردد اين دشت كوچك رسوبي از سمت جنوب به بلنديهاي "جبل حمرين" و متصل به مرز عراق و از شمال به ارتفاعات زاگرس" سياه كوه" متصل مي باشد .




    دو رودخانه دائمي به نامهاي" ميمه و دويرج" در نيمه غربي و شرقي دشت كه از ارتفاعات شمالي سياه كوه و دينار كوه سرچشمه مي گيرند با طي طريق به سمت جنوب تمام دشت را درمي‌نوردند. اين سرزمين داراي هوايي گرم با تابستانهاي خشك همراه با دمايي كه در روزها گاه افزون بر 50 درجه سانتيگراد مي‌شود. زمستانها ملايم و تا حدودي با بارش باران همراه است.





    شرايط زيست محيطي دشت دهلران






    دشت دهلران با توجه به ابعاد و اندازه كوچك خود در واقع بخشي از حوضه زيست محيطي جنوب غرب ايران مي باشد كه متشكل از يك كمربند كوهپايه اي و دشتهاي رسوبي نيمه صحرايي ونيمه استپي است كه در واقع از دجله تا زاگرس گسترده شده‌اند . اين منطقه يكي از خاستگاههاي مهم در توليد خوراك واستقرار دائم و زندگي مبتني بر روستانشيني مي باشد. وجود حداقل بارندگي جهت كشت ديم غلات به انضمام اينكه اين منطقه هسته اصلي بسياري از گونه هاي گياهان و حيواناتي است كه براي اولين بار توسط بشر اهلي گرديدند از شرايط مطلوب وايده آل اين دشت در مطالعات باستان شناسي مي باشد.



    سوابق مطالعات باستان شناسي در دهلران





    اولين مطالعه علمي باستان شناسي دردشت دهلران به سال 1903 باز مي گردد. در آن زمان كه هيأت كاوشهاي باستان شناسان فرانسوي در تپه شوش به سرپرستي دمورگان در حال حفاري بود دونفر از اعضاي هيأت وي به نام گوتير ولامپر از برخي تپه هاي اين دشت بازديد ودر برخي از آنها اقدام به حفر گمانه هاي آزمايشي نمودند كه گزارش اين گمانه زنيها منتشر گرديد. سپس در سال 1960 رابرت بريدوود مدير طرح پيش از تاريخ دانشگاه شيكاگو به همراه ريچارد دادسون از دشت دهلران بازديد و با توجه به شرايط خاص زيست محيطي تپه محمدجعفر را در خصوص مطالعه در مورد توليد غذا و آغاز استقرار، مناسب تشخيص داد.


    پروژه باستان شناسي دانشگاه رايس





    در سال 1961 فرانك هول و كنت فلانري دو تن از شاگردان مكتب بريدوود از دانشگاه Rice به محل آمده و علاوه برانجام يك بررسي باستان شناسي مختصر در برخي از تپه هاي مهم اين دشت مانند تپه علي‌كش (7000-8500 ق.م ) و تپه سبز (4500-6000 ق.م ) كاوش نمودند. در اين پروژه براي يافتن ابزارها و استخوانهاي حيوانات مورد استفاده از روش شناور سازي استفاده گرديد كه نتايج بسيار جالبي به بارآورد. با شناسائي 7 فاز فرهنگي شواهدي از كشت اولين نمونه هاي گياهي واهلي كردن اولين حيوانات و همچنين استفاده از اولين سيستمهاي آبياري كشف گرديد. در ادامه تحقيقات دانشگاه رايس در اين دشت مجدداً اين فعاليتها در سال 1969 با حفاري فرانك هول در تپه هاي چغا سفيد به منظور مطالعه و شناسائي دوره هاي فترت در حد فاصل دوره محمد جعفر از تپه علي كش و دوره سبز در تپه سبز تداوم يافت كه در نتيجه آن سه فاز جديد ديگر به اين مرحله اضافه گرديد كه طي اين فازها پيشرفتهاي چشمگيري در كشف و به كارگيري اولين سيستمهاي آبياري بدست آمده بود كه شامل فازهاي فرهنگي سرخ سفيد و دوره انتقالي چغا مامي مي‌باشند (TCM ) علاوه برآن طي اين برنامه جيمز نيلي به بررسي باستان شناسي دشت دهلران اقدام نمود .







    پروژه باستان شناسي دانشگاه ميشيگان در دشت دهلران







    در سال 69-1968 مجدداًدشت دهلران مورد يك بررسي علمي و سيستماتيك منظم قرار گرفت كه توسط جيمز نيلي و هنري رايتانجام گرديد. طي اين بررسي كه قسمت زيادي از دشت مورد پيمايش قرار گرفت تعدادي آثار ديگر شناسايي و هنر رايت درتپه فرخ آباد سه ترانشه A و B وC را مورد حفاري قرار داد. با به كار بستن تكنيكهاي مشابه با پروژه دانشگاه رايس در اين كاوشها اطلاعات فراواني دال بر تغييرات معيشتي، ساختار سياسي، سازمان و تجارت وهمچنين شكل گيري تمدن در خلال سالهاي 5000 تا 1300 ق.م بدست آمد. نتايج اين گمانه هاي حفاري شده هر يك از آنها مستقلاً در ياد نامه هاي دانشگاه ميشيگان چاپ و منتشر گرديده است .

    گاهنگاري دشت دهلران




    هرچند موقعيت ويژه دشت دهلران تا حدودي آن را از حوزه بزرگ فرهنگي دشت شوشان جدا نموده است و به سبب تمركز مطالعات مداوم به ارائه يك جدول گاهنگاري خاص براي اين منطقه منجر گرديده است اما به نظر مي رسد كه آميختگي و تشابه مدارك باستان شناسي بين دشت دهلران و شوشان بسيار بيشتر از وجوه افتراق آنها باشد. به نحويكه در اين دشت تقريباً تمامي گونه هاي شناخنه شده سفال نوع سوزيانا و شوش قابل باز شناسي مي باشند. هر چند اين گونه هاي سفالي رادر دشت دهلران عمدتاً با اسامي محل نامگذاري كرده اند .





    دوره روستا نشيني آغازين دردشت دهلران




    تاكنون عمده اطلاعات حاصله از دوره روستا نشيني آغازين در دشت دهلران از مطالعات انجام شده در تپه هاي علي كش و چغاسفيد بدست آمده است. اين دو محل كه هر كدام در دوره پيش از سفال شكل گرفته اند به حفاري 5 مرحله ذيل كه معرف دوران روستا نشيني آغازين است معرفي شده اند.




    فاز: بز مرده



    فاز : علي كش


    فاز :محمد جعفر


    فاز : سفيد


    فاز : سرخ


    دوره روستا نشيني آغازين (نوسنگي بدون سفال) در دشت دهلران






    معرف اين مرحله در دهلران فازهاي بزمرده و علي كش مي باشد. در اين فازها كه معماري مبتني بر خشتهاي بريده از رسوبات محلي و به ابعاد كوچك بوده است هنوز ساخت و استفاده از سفال آغاز نشده است. در بررسيهاي باستان شناسي امكان يافتن چنين محوطه هاي به سبب انباشت رسوبات و يا تداوم لايه‌هاي استقراري بعدي روي آن بسيار كم مي باشد. از مهمترين ابزار و اشيا مشخصه اين فازها مي توان به انواع ابزارهاي سنگي از جنس سنگ چخماق و ابسيدين در اشكال تيغه ها، ريزتيغه ها، سوراخ كننده ها، خراشنده ها و سنگ مادرهاي فشنگي شكل اشاره نمود كه مطالعه گونه شناسي ازآنها منتشرگرديده است.




    #1 ارسال شده در تاريخ 14th November 2010 در ساعت 20:46

  2. یک کاربر از این پست تشکر کرده است :


علاقه مندی ها (Bookmarks)

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •